Şehir Merkezinde Yaşayanlara Bir Ulaşım Önerisi

Yürüken fotoğrafım yok ama en azından bisikletle güzel bir yaz gününden bir tane şuraya koyayım.

Son yıllarda mahallemden, Beşiktaş’ya nadiren çıkıp, İstanbul’un başka taraflarına gitmem gerekiyor. 2 sene önce ofise gidip geliyordum özel aracımla ama evden çalışmaya başladığımdan beri artık neredeyse araba kullanmıyorum bile. Anahtarları ve ruhsatı babama geri teslim ettim ki beklediği yerde araç eskiyip bozulmasın. İşlesin ki, ışıldasın.

Peki ne yapıyorum ? Beşiktaş’ta oturmanın avantajlarını parlatarak kullanmaya çalışıyorum. Zaten her şeyin elimizin altında olduğu ve şehrin en merkezi yerlerinden olan Beşiktaş’ta yaşadığım için pek de bir yerlere gitmem gerekmiyor. Sosyal hayatımı buralarda geçirmem, herhangi bir ulaşım aracına olan ihtiyacımı bir hayli azaltıyor. Zaten pek çok kişinin sosyal hayat temasına girebilecek hal ve hareketler için geldiği bir bölgedeyken herhalde bu konuda bana hak verebilirsiniz. Zaman zaman iş nedeniyle başka taraflara gitsem de son zamanlarda hiç 5–10 km çapında bir mesafe dışına çıkmam gerekmedi diyebilirim. Fark ettim ki neredeyse artık toplu taşıma bile kullanmıyorum.

Minibüslerden nefret ediyorum, şoförleri vs. üstlerine alınmasın ama bence bu ülkedeki yanlış olan herşeyin çok güzel bir özeti, tezahürü gibi. Sanırım çoğunuzun kafasında hemen neden böyle dediğime dair birçok olası sebep oluşmuştur ama oluşmayanlar için de bu başka bir yazının konusu olsun diyelim.

Taksiler zaten mafyalaşmanın en görünür olduğu ve topluma karıştığı yerler, ayrıca inanılmaz da pahalı. Envai çeşit probleme maruz kalabilme durumu da cabası. Çoğu zaman bulamazsınız, bulsanız gideceğiniz yeri beğendiremezsiniz, beğendirir de hasbelkader bir taksiye kapağı atabilirseniz, bu sefer aracın içi kötü kokuyor olabilir, özellikle tek erkek bindiyseniz şoförün acayip, sallamasyon, cinsel anlatılar içiren anlatılarına maruz kalabilirsiniz ve daha pek çok şey.

Dolmuş fena değildir ama pek çok yere ulaşımı yok zaten.

Otobüs fena değil ama son zamanlarda ondan da son derece soğudum. Beklersin, beklersin gelmez, son zamlarla da 10 liraya çıktığı yetmezmiş gibi, bazı aktarımlarda da para geri verme yada aktarma fiyatı kesme durumu olmuyor niyeyse. 2 km’lik yol gidip başka bir 2 km yol için aktarma yapınca bile 10'ar 10'ar bastığına şahit oldum. Belki bizim buralara özgü bir kazıktır. Zaten tüm bunlar olmasa bile, trafikten kaçılamadığı gerçeği var.

Bana göre günümüzün yegane kullanışlı ve keyifli toplu taşıma araçları raylı sistemlerdir, yani metro ve tramvay (az olsalarda ve raylı sistem sayılmasalarda teleferikleri de buraya not edeyim). Ne yazık ki Beşiktaş’a da herhalde 8 senedir falan bir türlü metroyu açamadıkları için çoğu yere ulaşımda da raylı sistemleri kullanmak pek mümkün olamıyor.

Şöyle geriye dönüp bir kendime baktığımda fark ettiğim birkaç yıldır ulaşım konusunda hep arayışta olduğum. Martı’ları bir süre çok kullandım, son zamanlarda pek elim gitmiyor. İBB Bisiklet’de zaman zaman iyi seçenek olabiliyor ama ondan da vazgeçmiş gibiyim artık. Artık bunlarla gidebileceğim mesafelere ve yerlere yürümeyi tercih ediyorum sanırım. Onun dışında da fırsat olursa, zaten gidilecek yer ve zaman uygunsa kendi bisikletimi çıkarıp onunla gitmeyi tercih ediyorum.

Artık Cihangir’e, Beyoğlu’na, Karaköy’e, Ortaköy’e, Galata’ya, Nişantaşı’na, Şişli’ye, o bahsettiğim 5–10 km çapta nereye gitmem gerekirse gereksin öncelikle yürümeyi tercih ediyorum.

Takıyorum kulaklığı, yürüyorum…

Şehrin yayalar için berbat planlanmış olmasına, yürüme yollarının, kaldırımların kalitesizliğine ve yetersizliğine aldırmadan yürüyorum.

Yine şehrin en yürünebilir semtlerinde dolaştığım, en azından bazı bölgelerinde yaya için vasat da olsa yürünebilme ihtimali olan bu çevrede var olma şansına sahip olduğum için sürekli yürüyorum.

Tarihi yarımadada bir yerler mi gezesim geldi, Kabataş’a kadar yürüyüp oradan tramvaya biniyorum, sonra kafama esen bir durakta inip birkaç yüz metre belki birkaç kilometre yürüyorum.

Beyoğlu’nda Galata’da, Karaköy’de Bienal mi var, sergilere, müzelere mi gideceğim, bisikletime atlıyorum, kitliyorum bir yere ve yine yürüyorum.

Özellikle bisikletle bir yere gittiğimde çok mutlu oluyorum. Yolculuğun olası tüm streslerinden azade oluyorum, özgür hissediyorum. Hele birde hava güzelse değmeyin keyfime. Gittikçe artıyor bu hevesim. Yürüdükçe daha da az bu vasat toplu taşıma araçları ve mafyatik taksileri kullanma ihtiyacı duyuyorum, bisiklet kullandıkça daha da iyi hissediyorum.

Gittiğim yere her zaman daha çabuk ulaşamıyorum belki ama gittiğim yere giderken bir farkındalık içinde hareket ediyorum, anda kalabiliyorum ve yolculuk sürecinden zevk alabiliyorum. Artık bir yerden bir yere giderken sinirlenip, ona buna, trafiğe küfretmiyorum. Aksine, takıp kulaklığımı müziğimi dinliyor, çevremi izliyor ve bazen durup fotoğraflar çekerek her ulaşımı olabildiğince bir zevke çevirmeye çalışıyorum. Elbette, hala özellikle daha evvel gitmediğim bir yere gitmeden önce nasıl giderim diye düşününce raylı sistemlerin, bisiklet yollarının, kaldırımların ve kaliteli şehirleşmenin eksikliğinden bolca sinir, stres ve küfretme haline bürünüyorum tabii orası ayrı.

Özetle, artık raylı sistemden başka toplu taşımaya kolay kolay binmiyor, saate ve gideceğim yere göre ya bisikletimle çıkmayı yada kulaklığımı takıp bol bol yürümeyi tercih ediyorum. İstanbul’da ulaşıma dair tüm sorunlarım çözüldü mü ? Asla. Ama sanırım daha huzurlu yolculuk ettiğimi söyleyebilir ve hepinize de en azından daha çok yürümeye çalışmayı önerebilirim.