Kanal İstanbul ve Nyos Gölü Felaketi: Karadeniz’de Bekleyen Sessiz Tehlike

Kanal İstanbul ve Nyos Gölü Felaketi: Karadeniz’de Bekleyen Sessiz Tehlike

KARADENİZ TEHLİKESİ

Dünyada bazı felaketler vardır ki ilk bakışta doğal bir olay gibi görünse de, ardından gelen yıkım, insan eliyle tetiklenen bir trajedinin habercisi olur.

Kanal İstanbul projesi, sadece bir ulaşım hattı değil;

aynı zamanda Karadeniz’in derinliklerinde yıllardır biriken metan gazı gibi kimyasal maddelerin yeryüzeyine çıkmasını tetikleyebilecek potansiyel bir risk faktörü olarak görülmektedir.

Bu tehlike, 1986 yılında Kamerun’da Nyos Gölü’nde yaşanan ve binden fazla kişinin hayatına mal olan felaketle benzerlikler taşıyor.

Bu makalede Kanal İstanbul’un Karadeniz’e etkisi, Nyos Gölü felaketi örneğiyle birlikte analiz edilecek ve olası bir metan gazı patlaması senaryosu detaylandırılacaktır.

Nyos Gölü Felaketi: Sessiz Katilin Hikayesi

1986 yılında, Kamerun’un batısındaki Nyos Gölü’nde, yer altında biriken karbon dioksit gazı aniden yüzeye çıkmış ve bölgede bulunan 1.746 kişi ile binlerce hayvanı saniyeler içinde boğarak öldürmüştü.

Gaz, göl tabanındaki volkanik aktivite sonucu yıllar içinde birikmişti ve fiziksel veya iklimsel bir değişiklikle tetiklenerek yüzeye çıkmıştı.

Bu olay, “limnik patlama” olarak adlandırıldı ve bilim dünyasında büyük yankı uyandırdı.

Nyos Gölü felaketi

Karadeniz’de Derinliklerdeki Tehlike: Metan ve Hidrojen Sülfür:

Karadeniz, yeryüzündeki en büyük anoksik (oksijensiz) su kütlesine sahip denizdir.

Deniz seviyesinden yaklaşık 150 metreden sonra su tabakasında oksijen tükenir ve bu tabakada organik maddelerin ayrışması sonucu zehirli metan (CH4) ve hidrojen sülfür (H2S) gazları birikir.

Bu gazlar normal koşullarda stabil bir şekilde dipte kalır, fakat herhangi bir fiziksel bozulma, akıntı ya da yer değişimine neden olacak bir olay, bu gazların yüzeye çıkmasına neden olabilir.

Kanal İstanbul’un Olası Etkileri-

Kanal İstanbul projesi, Karadeniz ve Marmara Denizi arasına yeni bir suyolu açmayı amaçlayan dev bir altyapı projesidir.

Bu kanal, Karadeniz’in su dengesinde ve akıntı yapısında dramatik değişiklikler yaratabilir.

Aynı zamanda deniz tabanında oluşacak kazılar ve jeolojik değişimler, dipte bulunan metan gazının serbest kalmasını tetikleyebilir.

Nyos ile Kanal İstanbul’un Ortak Noktası: Tetikleyici Unsurlar

Her iki senaryoda da dikkat çeken şey, yıllar içinde doğal olarak biriken gazların, ani bir tetikleyiciyle yüzeye çıkması ve kitlesel ölümlere yol açabilecek potansiyele sahip olmalarıdır.

Nyos Gölü’nde bu tetikleyici jeotermal aktiviteyken, Karadeniz’de Kanal İstanbul olabilir.

Felaket Senaryosu: Karadeniz’de Bir Limnik Patlama

Olası bir senaryoda, Kanal İstanbul’un inşaatı sırasında Karadeniz tabanında metan ve hidrojen sülfür içeren anoksik tabakanın bozulduğunu varsayalım.

Bu durumda bu gazlar, aynı Nyos Gölü’nde olduğu gibi ani bir biçimde yüzeye çıkabilir. Metan yanıcı bir gazdır ve havayla temas ettiğinde patlama riskini de beraberinde getirir.

H2S ise insanlar için son derece zehirleyicidir.

Bu gazların salınması, çevredeki canlılar için büyük bir tehdit oluşturacaktır.

Bilimsel Uyarılar ve Stratejik Yaklaşımlar

Jeokimyacılar ve deniz bilimcileri uzun zamandır Karadeniz’in dip yapısıyla ilgili uyarılarda bulunuyor.

Bu uyarılara rağmen, Kanal İstanbul gibi projelerin bu riskleri göz ardı etmesi, potansiyel bir felakete zemin hazırlayabilir.

Projenin hayata geçirilmeden önce, Karadeniz’in jeokimyasal yapısının detaylı şekilde incelenmesi, gaz birikimlerinin haritalandırılması ve çevresel etki analizlerinin bilimsel verilerle desteklenmesi kritik öneme sahiptir.

KANAL İSTANBUL BİR FELAKET PROJESİDİR.

Nyos Gölü felaketi, doğanın ne kadar öngörülemez ve yıkıcı olabileceğini bize gösterdi. Karadeniz, gözle görülmeyen ama derinliklerinde biriken potansiyel felaketle yaşıyor olabilir.

Kanal İstanbul projesi, bu hassas dengeyi bozabilecek bir tetikleyici olabilir.

Bu nedenle, sadece ekonomik ve stratejik değil, aynı zamanda ekolojik ve jeolojik riskleri de gözeten bir yaklaşımla ele alınmalıdır.

Aksi takdirde, tarih Nyos Gölü gibi bir felaketin bu kez Karadeniz’de yaşandığını yazabilir.

YAZAR

MURAT TOSMAK

kanalistanbul #kanalistanbulfelaketi