Zabbix ile MSSQL Monitoring: Neden Proxy ve Neden ODBC?

MSSQL izlemek kulağa basit gelir: “Araca bağlanırsın, metrikleri toplarsın.”

Ama gerçek ortamlarda işler böyle işlemez. Çünkü çoğu kurumda:

• MSSQL sunucuları ayrı network segmentlerinde durur
• Firewall kuralları doğrudan erişime izin vermez
• Production sistemlere her yerden bağlantı açılması istenmez

Bu yüzden klasik yöntem olan:

“Zabbix Server → direkt MSSQL bağlantısı” çoğu zaman mümkün değildir veya güvenlik açısından tercih edilmez.

Peki neden Proxy kullanıyoruz?

Zabbix Proxy’yi şöyle düşün:

Sahadaki bir temsilcin

Senin yerine MSSQL’e gider, veriyi toplar ve Zabbix Server’a getirir.

Proxy’nin yaptığı şeyler:

• MSSQL’e yakın bir network’te konumlanır
• Gerekli bağlantıları kurar
• Verileri toplar
• Zabbix Server’a iletir

Böylece:

• Zabbix Server’ın MSSQL’e direkt erişmesine gerek kalmaz
• Firewall tarafında ekstra kural açma ihtiyacı azalır
• Daha güvenli ve kontrollü bir yapı oluşur

Kısaca: Ulaşamadığın yere Proxy senin yerine ulaşıyor.

ODBC Neden Kullanıyoruz?

MSSQL’i izlemek için iki temel yöntem vardır:

1) Agent ile izleme

• Kurulumu kolaydır
• Ama daha yüzeysel bilgi verir
• “Servis çalışıyor mu? Sunucu ayakta mı?” gibi temel veriler sağlar

2) ODBC ile izleme

Burada işler değişir.

Zabbix, MSSQL’e doğrudan sorgu gönderir ve içeriden veri çeker. Bu sayede:

• Query performansı
• Wait süreleri
• Lock durumları
• SQL yükü
• Cache, IO, transaction detayları

gibi gerçek MSSQL iç metrikleri elde edilir.

Yani artık sadece:

“Çalışıyor mu?” değil, “Nasıl çalışıyor?” sorusunun cevabını da alırsın.

Neden Proxy + ODBC birlikte?

Çünkü yapı çok net:

• ODBC → MSSQL’den veriyi çeker
• Proxy → bu veriyi senin yerine toplar ve server’a iletir

Ortaya şu mimari çıkar:

Zabbix Server → Zabbix Proxy → MSSQL

Bu yapı sayesinde:

• MSSQL’e sadece Proxy erişir
• Zabbix Server kritik sisteme dokunmaz
• Güvenlik artar
• Network yapısı sadeleşir
• İzleme daha stabil olur

Bonus: İşletim Sistemi Metriklerini de Eklemek

Buraya kadar anlattığımız kısım MSSQL tarafı.

Ama genelde şu da olur:

“SQL yavaş ama neden?”

İşte burada sadece veritabanını izlemek yetmez.

Bu yüzden opsiyonel olarak:

Zabbix Agent 2 ekleyebilirsin

Bu ne kazandırır?

• CPU, RAM, disk, network gibi sistem metriklerini görürsün
• SQL performansını etkileyen altyapı problemlerini yakalarsın

En güzeli de:

• ODBC → veritabanının içini gösterir
• Agent2 → sunucunun tamamını gösterir

İkisini birlikte kullandığında tablo çok daha net olur.

Şimdi ise sizlere, bu yapıyı adım adım nasıl kurduğumuzu, hangi noktalara dikkat etmeniz gerektiğini ve uygulama sırasında nelere özellikle özen göstermeniz gerektiğini detaylı bir şekilde anlatacağım.

Kullanılan Ortamın Genel Özeti

Bu çalışmada iki farklı Ubuntu sürümü kullandık:

Zabbix Server

• Ubuntu Server 22.04 LTS
• Üzerinde Zabbix Server 8.0 LTS çalışıyor

Zabbix Proxy

• Ubuntu Server 24.04 LTS
• Üzerinde Zabbix Proxy 8.0 LTS + ODBC Driver 18 kurulu

MSSQL Sunucusu

• Windows Server 2019
• Üzerinde SQL Server 2019 Express kurulu

Zabbix Agent

• Zabbix Agent2 (Windows) MSSQL plugin mimarisi nedeniyle Agent2 tercih edildi

İzleme Yapısı

• Zabbix Server → Zabbix Proxy → MSSQL Sunucusu
• Proxy üzerinden ODBC bağlantısı
• Ek olarak Windows işletim sistemi metrikleri için Agent2

MSSQL Server (Windows Server 2019)

Kuruluma MSSQL sunucusu tarafındaki ayarlarla başlıyoruz.

Bu yapıyı kurarken Microsoft SQL Server 2019 Express sürümünü tercih ettik. Hem ücretsiz olması hem de Zabbix’in MSSQL izleme özellikleriyle tamamen uyumlu çalışması nedeniyle ideal bir seçimdir.

SQL Server Kurulumunda Neden “Basic” Seçiyoruz?

SQL Server kurulumu sırasında karşımıza birden fazla seçenek çıkıyor. Bu noktada çoğu kişi “Custom daha mı iyi?” diye düşünebiliyor.

Ama Zabbix tarafında durum oldukça net:

Basic kurulum bizim için fazlasıyla yeterli

Çünkü Zabbix’in MSSQL tarafında ihtiyaç duyduğu tek bileşen aslında:

• Database Engine

Ve güzel tarafı şu:

Basic kurulum bunu otomatik olarak, doğru ayarlarla birlikte getiriyor.

Peki neden Custom değil?

• Gereksiz birçok ayar ekranı içerir
• Yanlış bir seçim, sonradan bağlantı problemlerine yol açabilir
• Kurulum süresini uzatır ve süreci gereksiz karmaşık hale getirir

SQL Server Kurulumu Tamamlandıktan Sonra: Management Studio (SSMS) Kurulumu

SQL Server Express kurulumu tamamlandıktan sonra, veritabanını yönetebilmek ve gerekli izinleri verebilmek için SQL Server Management Studio (SSMS) kurulumunu da yapıyoruz. SSMS, SQL Server üzerinde tüm yönetimsel işlemleri kolayca yapmamızı sağlayan resmi Microsoft aracıdır.

Kurulum oldukça basit:

• SQL Server Express kurulum ekranında “Basic” tamamlandıktan sonra
• Karşımıza gelen ekrandaki “Install SSMS” butonuna tıklıyoruz
• SSMS indiriliyor ve standart ayarlarla kuruluyor
• Kurulum bittiğinde SSMS’i açıp SQL Server’a bağlanıyoruz

Bu aşamadan sonra login oluşturma, izin verme, TCP/IP kontrolü gibi tüm işlemleri SSMS üzerinden rahatça yapabiliyoruz.

Server Name: localhost\SQLEXPRESS

SQL Server Güvenlik Ayarları: Authentication Mode Neden Değiştiriyoruz?

SQL Server kurulduktan sonra dikkat etmemiz gereken önemli adımlardan biri de kimlik doğrulama (authentication) ayarıdır.

SQL Server Management Studio (SSMS) üzerinden sunucuya sağ tıklayıp Properties → Security bölümüne girdiğimizde bu ayarı görebiliriz.

Varsayılan olarak SQL Server şu modda gelir:

Windows Authentication Mode

Bu ne demek?

• Sadece Windows kullanıcıları bağlanabilir
• Dışarıdan bir uygulama (örneğin Zabbix) doğrudan login olamaz

Ama bizim senaryomuzda:

Zabbix, MSSQL’e bir kullanıcı adı / şifre ile bağlanacak

Bu yüzden aşağıdaki modu aktif etmemiz gerekiyor:

SQL Server and Windows Authentication mode

Bu değişiklikten sonra ne kazanıyoruz?

• Windows kullanıcıları bağlanmaya devam eder
• Ek olarak SQL kullanıcıları (örneğin zabbix) da giriş yapabilir

Yani Zabbix’in MSSQL’e erişebilmesi için gerekli kapıyı açmış oluyoruz.

Küçük ama kritik bir detay:

Bu ayarı değiştirdikten sonra SQL Server servisini restart etmeniz gerekir. Aksi halde yaptığınız değişiklik aktif olmaz.

Kısaca:

Zabbix’in MSSQL’e bağlanabilmesi için SQL Authentication açmak zorundayız.

Zabbix İçin MSSQL Kullanıcısı Oluşturma

Authentication ayarını yaptıktan sonra sıradaki adım, Zabbix’in MSSQL’e bağlanacağı kullanıcıyı oluşturmaktır.

Burada önemli nokta şu:

Zabbix’e gereksiz yetki vermiyoruz Sadece ihtiyaç duyduğu izinleri tanımlıyoruz

SSMS üzerinde:

New Query açıp aşağıdaki adımları sırayla çalıştırabilirsin.

1. Varsa eski kullanıcıyı temizleyelim

Aynı isimde daha önce bir kullanıcı oluşturulduysa çakışma olmaması için siliyoruz:

IF EXISTS (SELECT 1 FROM sys.server_principals WHERE name = ‘zabbix’) DROP LOGIN zabbix;

2. Yeni login oluşturalım

CREATE LOGIN zabbix WITH PASSWORD = ‘Zabbix123!’;

Not: Gerçek ortamda şifreyi daha güçlü seçmeni öneririm.

3. Gerekli temel izinleri verelim

Zabbix’in performans verilerini okuyabilmesi için bazı yetkilere ihtiyacı var:

USE master; GRANT VIEW SERVER STATE TO zabbix; GRANT VIEW ANY DEFINITION TO zabbix;

4. msdb üzerinde user ve ek izinler

SQL Agent job bilgileri gibi detayları da izleyebilmek için msdb tarafında kullanıcı oluşturuyoruz:

USE msdb;

IF EXISTS (SELECT 1 FROM sys.database_principals WHERE name = ‘zabbix’) DROP USER zabbix;

CREATE USER zabbix FOR LOGIN zabbix;

GRANT SELECT ON sysjobs TO zabbix; GRANT SELECT ON sysjobservers TO zabbix; GRANT SELECT ON sysjobactivity TO zabbix; GRANT EXECUTE ON dbo.agent_datetime TO zabbix;

ZABBIX PROXY

Proxy üzerinde ODBC Driver 18 kurulumu

Ubuntu 24.04 için Microsoft’un resmi paketleri hazır.

Terminalde sırayla çalıştır:

A) Microsoft GPG key ekle

curl https://packages.microsoft.com/keys/microsoft.asc | sudo tee /etc/apt/trusted.gpg.d/microsoft.asc

Microsoft repo dosyasını manuel oluştur

Terminalde çalıştır:

echo “deb [arch=amd64,arm64,armhf signed-by=/etc/apt/trusted.gpg.d/microsoft.asc] https://packages.microsoft.com/ubuntu/24.04/prod noble main” | sudo tee /etc/apt/sources.list.d/microsoft-prod.list

Bu komut:

• Repo dosyasını doğru yere oluşturur
• GPG anahtarını doğru şekilde bağlar
• Ubuntu 24.04 için doğru repo formatını kullanır

Proxy Üzerinde ODBC Kurulumu

MSSQL’e bağlantıyı kuracak olan taraf Proxy olduğu için, ODBC kurulumunu da burada yapıyoruz.

İlk olarak gerekli paketleri yükleyelim.

Proxy sunucusunda terminal açıp şu komutları çalıştır:

sudo apt update sudo apt install msodbcsql18 unixodbc unixodbc-dev odbcinst

Kurulumu Doğrulayalım ve DSN Tanımlayalım

ODBC kurulumunu yaptıktan sonra her şeyin düzgün geldiğini kontrol etmek iyi bir alışkanlık.

Terminalde şu komutu çalıştır:

odbcinst -q -d

Eğer kurulum sorunsuzsa aşağıdaki çıktıyı görmelisin:

ODBC Driver 18 for SQL Server

DSN Tanımlama (/etc/odbc.ini)

Şimdi Proxy’nin MSSQL’e nasıl bağlanacağını tanımlıyoruz.

Bunun için /etc/odbc.ini dosyasını oluşturuyoruz:

sudo nano /etc/odbc.ini

Dosyanın içine aşağıdaki bilgileri ekle:

[MSSQL_ZABBIX] Driver = ODBC Driver 18 for SQL Server Server = 192.168.X.X Port = 1433 Database = master Encrypt = yes TrustServerCertificate = yes

Buradaki en önemli alan:

• Server → MSSQL sunucusunun IP adresi

Dosya İzinleri

Bu adım genelde atlanır ama çok önemli.

Zabbix Proxy servisi zabbix kullanıcısı ile çalıştığı için bu dosyaları okuyabilmesi gerekir.

Aşağıdaki komutları çalıştır:

**sudo chmod 644 /etc/odbc.ini sudo chmod 644 /etc/odbcinst.ini

sudo chown root:root /etc/odbc.ini sudo chown root:root /etc/odbcinst.ini**

Bu işlemlerden sonra:

Proxy, MSSQL’e nasıl bağlanacağını biliyor Gerekli driver ve bağlantı tanımı hazır

TCP/IP Nedir ve Neden Açıyoruz?

TCP/IP, SQL Server’ın ağ üzerinden bağlantı kabul etmesini sağlayan protokoldür. Zabbix Proxy, MSSQL’e uzaktan bağlandığı için bu protokolün mutlaka aktif olması gerekir.

Kısaca:

TCP/IP = MSSQL’in dış dünyadan erişilebilmesi Bu açık değilse Zabbix, ODBC veya başka hiçbir uzak istemci bağlanamaz

TCP/IP Nasıl Aktif Edilir?

1. SQL Server Configuration Manager’ı aç
2. SQL Server Network Configuration → Protocols for SQLEXPRESS bölümüne gir
3. Listede TCP/IP’yi bul
4. Üzerine sağ tık → Enable
5. Sonra SQL Server servisini restart et

SQL Server’da TCP Port 1433 Ayarının Yapılması

TCP/IP protokolünü aktif ettikten sonra, SQL Server’ın hangi port üzerinden bağlantı kabul edeceğini belirlememiz gerekir. Zabbix Proxy ve ODBC Driver 18, MSSQL’e sabit bir TCP portu üzerinden bağlanır. Bu port da standart olarak 1433’tür.

Bu ekranda yaptığımız işlem tam olarak şudur:

IPAll bölümüne TCP Port = 1433 yazıyoruz

• “TCP Dynamic Ports” kısmını boş bırakıyoruz
• “TCP Port” alanına 1433 yazıyoruz
• Ardından Apply butonuna basıyoruz

Bu ayar sayesinde SQL Server artık sabit bir port üzerinden bağlantı kabul eder ve Zabbix Proxy’nin MSSQL’e ulaşması mümkün hale gelir.

Son adım: SQL Server servisini yeniden başlatmak

Port ayarı ancak restart sonrası aktif olur.

TCP/IP ayarlarını düzenlerken bazen “The specified file is read only” şeklinde bir WMI Provider Error çıkabilir. Bu hata, SQL Server’ın ilgili yapılandırma dosyasına yazma izni veremediği anlamına gelir. Yani sistem, TCP Port 1433 ayarını kaydedemez.

Bu durum genellikle:

• Registry izinleri eksik olduğunda
• SQL Server yapılandırma dosyası “salt okunur” durumda olduğunda

ortaya çıkar.

Hata Çözümü: “The specified file is read only”

TCP/IP ayarlarını kaydederken bu hatayı alabilirsiniz. Bu hata, SQL Server’ın ilgili registry anahtarına yazma izni olmadığı anlamına gelir. Çözümü oldukça basittir:

Çözüm Adımları

1. Registry Editor’ı yönetici olarak açın Başlat → regedit yazın → sağ tık → Run as administrator
2. Aşağıdaki konuma gidin:

HKEY_LOCAL_MACHINE\SOFTWARE\Microsoft\Microsoft SQL Server\

1. Permissions ayarını açın Sağ tık → Permissions
2. Full Control verin

Bu işlemi yaptıktan sonra SQL Server Configuration Manager’a dönüp TCP Port 1433 ayarını tekrar kaydettiğinizde sorun çözülmüş olur.

SQL Server Browser Neden Açıyoruz ve Nereden Açılır?

Zabbix Proxy’nin MSSQL’e doğru instance üzerinden bağlanabilmesi için SQL Server Browser servisinin açık olması gerekir. Bu servis, SQL Server’ın ağdaki istemcilere hangi instance’ın hangi portta çalıştığını bildirmesini sağlar.

Kısaca:

Browser açık değilse, özellikle Express sürümünde, bağlantı sorunları yaşanabilir. Browser açık olduğunda, Zabbix ve diğer istemciler SQL Server’ı sorunsuz bulur.

SQL Server Browser Nasıl Açılır?

1. SQL Server Configuration Manager’ı aç
2. Sol menüden SQL Server Services bölümüne gir
3. Listede SQL Server Browser’ı bul
4. Üzerine sağ tık → Start
5. Start Mode → Automatic yap (her açılışta otomatik başlasın)

MSSQL Windows Server ‘da

Windows Firewall’da 1433 Portunu Açma (Zorunlu Adım)

SQL Server’a uzaktan bağlanabilmek için 1433 numaralı TCP portunun Windows Firewall’da açık olması gerekir. Bu port kapalıysa Zabbix Proxy, MSSQL’e hiçbir şekilde ulaşamaz.

Bu yüzden Windows Server 2019 üzerinde firewall kuralını ekliyoruz.

Nasıl Açılır?

1. PowerShell’i yönetici olarak aç
2. Aşağıdaki komutu çalıştır:

New-NetFirewallRule -DisplayName “SQL 1433” -Direction Inbound -Protocol TCP -LocalPort 1433 -Action Allow

SQL Server’ın 1433 Portunu Dinlediğini Doğrulama

Firewall ayarlarını ve TCP/IP konfigürasyonunu yaptıktan sonra kritik bir kontrol daha var:

SQL Server gerçekten 1433 portunu dinliyor mu?

Bunu kontrol etmek, ileride yaşayabileceğin bağlantı sorunlarını baştan engeller.

Windows sunucuda PowerShell açıp şu komutu çalıştır:

netstat -ano | findstr 1433

Eğer her şey doğruysa aşağıdaki gibi bir çıktı görmelisin:

TCP 0.0.0.0:1433 LISTENING TCP [::]:1433 LISTENING

Bu şu anlama gelir:

• SQL Server 1433 portunu başarıyla açmış
• Hem IPv4 hem IPv6 üzerinden dinlemede
• Artık dış bağlantılar için hazır

Proxy Tarafından Bağlantı Testi

Şimdi sırada Proxy’den gerçekten erişebiliyor muyuz onu kontrol etmek var.

1. Port testi

Proxy sunucuda şu komutu çalıştır:

nc -zv 192.168.1.X 1433

Eğer bağlantı başarılıysa timeout hatası almazsın

2. ODBC bağlantı testi

Her şey doğruysa artık gerçek bağlantıyı test edebiliriz:

isql -v MSSQL_ZABBIX zabbix Zabbix123!

Bu komut:

• Tanımladığımız DSN’i kullanır
• MSSQL’e bağlanmayı dener
• Kullanıcı ve şifreyi test eder

Eğer bu adım başarılıysa:

En kritik kısım tamamlanmış demektir Zabbix Proxy artık MSSQL’e sorunsuz bağlanabilir

Kısaca:

Eğer burası çalışıyorsa, geri kalan her şey sadece Zabbix tarafı konfigürasyonu.

Zabbix Proxy Servisini Yeniden Başlatalım

Tüm ODBC ve bağlantı ayarlarını yaptıktan sonra Proxy servisini yeniden başlatıyoruz:

sudo systemctl restart zabbix-proxy

Bu adım önemli çünkü:

Yaptığımız yeni ayarların aktif olması için servis restart gerekir

Zabbix Üzerinde MSSQL Host Ekleme

Artık tüm altyapı hazır. Şimdi Zabbix arayüzüne geçip MSSQL sunucumuzu ekleyebiliriz.

1. Hostname

MSSQL sunucusunun hostname bilgisini giriyoruz.

Bu isim, Zabbix arayüzünde göreceğin isim olacak

2. Template Seçimi

Template kısmında:

MSSQL by ODBC template’ini ekliyoruz

Bu template:

• MSSQL performans metriklerini otomatik toplar
• Ekstra manuel item tanımlamaya gerek bırakmaz

3. Interface Ayarı

Interface türü olarak:

Agent seçiyoruz

Ardından MSSQL sunucusunun IP adresini giriyoruz.

Bu alan, özellikle Agent ekleyeceksen önemli olacak (ileride kullanacağız)

4. Monitored by (Proxy seçimi)

En kritik adımlardan biri:

Monitored by → Proxy

Burada daha önce kurduğumuz Proxy’yi seçiyoruz.

Bu sayede:

• MSSQL’den veri toplama işlemini Proxy yapar
• Tüm trafik Proxy üzerinden akar

Zabbix’te MSSQL İçin Gerekli Makroları Tanımlama

Host’u ekledikten sonra Macros sekmesine geçiyoruz. Bu bölüm, Zabbix’in MSSQL’e hangi kullanıcıyla, hangi DSN üzerinden ve hangi ODBC sürücüsüyle bağlanacağını belirlediğimiz yerdir.

Bu ekranda şu makroları dolduruyoruz:

{$MSSQL.USER}

MSSQL’e bağlanacak kullanıcı adı Örnek: zabbix

{$MSSQL.PASSWORD}

Bu kullanıcının MSSQL şifresi Örnek: Password

{$MSSQL.DSN}

ODBC’de oluşturduğumuz DSN adı Örnek: MSSQL_ZABBIX

{$MSSQL.ODBC}

Kullandığımız ODBC sürücüsü Örnek: ODBC Driver 18 for SQL Server

Zabbix’te MSSQL Verilerini Görüntüleme (Son Adım)

Tüm yapılandırmalar tamamlandıktan sonra MSSQL sunucusunun verilerini Zabbix üzerinden görüntülemek için:

1. Monitoring menüsüne gir
2. Latest data seçeneğini aç
3. İzlemek istediğin host’u seç
4. Apply

MSSQL Performans Verileri

Bu bölümde MSSQL sunucusunun anlık performans değerleri, bellek kullanımı, sorgu yoğunluğu, kilitlenme (lock) ve bekleme süreleri (wait-time) gibi kritik metrikler görüntülenir. Her satır, SQL Server’ın o anki çalışma durumunu gösteren bir performans ölçümüdür. Bu veriler sayesinde sunucunun ne kadar yük altında olduğu, sorguların nasıl davrandığı ve olası performans sorunlarının nereden kaynaklandığı hızlıca anlaşılabilir. Zabbix bu metrikleri düzenli olarak toplayarak MSSQL’in genel sağlık durumunu takip etmeyi kolaylaştırır.

İsterseniz Sunucuya Zabbix Agent da Ekleyebilirsiniz

MSSQL’i ODBC üzerinden izlemek yeterlidir, ancak Windows sunucusuna Zabbix Agent kurmak izleme kapsamını önemli ölçüde genişletir. Agent kurulduğunda Zabbix, sadece MSSQL’i değil, sunucunun tamamını detaylı şekilde izleyebilir.

Zabbix Agent2 Ekleyelim mi?

MSSQL’i ODBC üzerinden izlemek oldukça güçlü, ancak sadece veritabanı tarafını kapsar.

Eğer sistemi bütün olarak görmek istiyorsan, buraya küçük ama etkili bir dokunuş yapabilirsin:

Zabbix Agent 2 eklemek

Neden eklenmeli?

Çünkü sadece SQL’i izlemek çoğu zaman yeterli olmaz.

Agent2 ile birlikte:

• CPU, RAM, disk ve network gibi temel kaynakları izleyebilirsin
• Event Log, servis durumu ve process bilgilerine erişebilirsin
• MSSQL performansını etkileyen altyapı problemlerini daha hızlı fark edebilirsin
• Veritabanı + işletim sistemi birlikte değerlendirilebilir

Ne kazandırır?

• Sunucunun genel yükünü net şekilde görürsün
• “SQL neden yavaş?” sorusuna daha hızlı cevap bulursun
• Zabbix üzerinde daha fazla grafik, alarm ve analiz imkânı elde edersin

Kısacası:

ODBC sana veritabanını gösterir, Agent ise sistemin tamamını.

Agent Kurmadan Önce Küçük Bir Adım

Agent kurulumuna geçmeden önce Zabbix arayüzünde küçük bir hazırlık yapıyoruz.

İlgili host’a girip:

“Windows by Zabbix agent active” template’ini ekliyoruz

Bu template sayesinde:

• CPU
• RAM
• Disk
• Servisler
• Event Log

gibi tüm işletim sistemi metrikleri otomatik olarak toplanır.

Template’i ekledikten sonra:

Update diyerek host’u kaydetmeyi unutma

Bu sayede Agent kurulduğunda Zabbix, Windows tarafındaki verileri toplamaya hazır hale gelir.

Tarayıcınızdan Zabbix’in resmi Agent download sayfasına girerek MSSQL sunucunuzun işletim sistemi ve mimarisine uygun Zabbix Agent paketini indiriyoruz. Bu aşamada özellikle Zabbix Agent2 tercih ediyoruz çünkü MSSQL izleme için gerekli olan ODBC tabanlı MSSQL plugin’i yalnızca Agent2 ile uyumludur.

Neden Agent2 İndiriyoruz?

• MSSQL izleme için gereken Agent2 plugin mimarisini destekler
• ODBC üzerinden MSSQL’e stabil ve sorunsuz bağlantı sağlar
• Daha modern, daha kararlı ve genişletilebilir bir yapı sunar
• Windows üzerinde ek metrikleri daha doğru ve kapsamlı toplar

Bu nedenle MSSQL izleme senaryolarında Agent2 kullanmak hem zorunlu hem de en doğru seçimdir.

İndirme işlemi tamamlandıktan sonra Zabbix Agent2’nin kurulumu oldukça basittir; klasik Next → Next → Finish adımlarıyla ilerler. Ancak burada dikkat edilmesi gereken önemli bir nokta vardır: Proxy mimarisi kullanıldığı için Agent yapılandırmasında hem “Server” hem de “ServerActive” alanlarına Proxy’nin IP adresi yazılmalıdır.

Bu ayar yapılmazsa Agent, verileri doğrudan Zabbix Server’a göndermeye çalışır ve bağlantı sağlanamaz. Proxy IP’sinin her iki alana da yazılması, Agent’ın tüm iletişimini doğru şekilde Proxy üzerinden yönlendirmesini sağlar.

Windows İşletim Sistemi Metriklerinin Zabbix’te Görüntülenmesi

Zabbix Agent2 kurulumunu tamamladıktan sonra tekrar Zabbix arayüzüne geçip Monitoring → Latest data bölümüne giriyoruz. Buradan ilgili host’u seçip Apply dediğimizde, işletim sistemi için eklediğimiz Windows by Zabbix agent active template’ine ait metriklerin gelmesini bekliyoruz. Bu metriklerin tamamen görünmesi yaklaşık 5 dakika sürebilir.

Bu süre sonunda ekranda:

• CPU kullanım oranı, işlemci kuyruk uzunluğu
• Bellek kullanımı, page faults, swap alanı
• Disk alanı, disk IO bilgileri
• Network arayüzleri, trafik değerleri
• Sistem bilgileri, uptime, process/thread sayıları

gibi Windows işletim sistemiyle ilgili tüm detaylı performans verileri listelenir.

Bu ekranlar sayesinde sunucunun genel sağlık durumu, kaynak kullanımı ve olası darboğazlar kolayca takip edilebilir.

İzlenen Toplam Metrik Sayısı ve Grafikler Hakkında Kısa Açıklama

Sonuç olarak, Windows Server 2019 üzerinde çalışan MSSQL sunucusunda Zabbix ile toplam yaklaşık 207 adet metrik izleyebiliyoruz. Bu sayı; kullanılan işletim sistemi, MSSQL sürümü, etkin özellikler ve eklenen template’lere göre değişiklik gösterebilir.

Ekran görüntülerinde de görüldüğü gibi, izlenen metriklerin büyük bir kısmı için grafiklere de erişmek mümkün. Bu grafikler sayesinde CPU, bellek, disk, network ve MSSQL performans değerleri zaman içinde nasıl değişiyor kolayca takip edilebilir.

Ayrıca bu veriler, Grafana entegrasyonu ile çok daha özelleştirilebilir, zengin görsel içerikli dashboard’lara dönüştürülebilir. Böylece hem MSSQL hem de Windows sunucusunun tüm performans yapısı daha anlaşılır ve profesyonel bir şekilde görselleştirilebilir.