Kurumsal Yönetişim Nedir ve Bize Ne Fayda Sağlar?

Kurumsal yönetişim iş dünyasındaki herkesin dahil olduğu ancak farkında olmadığı soyut bir kavram olarak hayatımızın tam içindedir. Farkında olmadan bu kavrama daha doğrusu sisteme katkı sunarız, bu sistemden etkileniriz ancak tabi ki “İçimden geldi bugün çalıştığım yerde kurumsal yönetişime bir katkı sağlayayım.” demeyiz. Oysa ki her bir davranışımız, çalışma tarzımız, çalışma arkadaşlarımızla ve/veya müşterilerimizle olan ilişki tarzlarımız bu sistemi ya tutar ya da bozar.

Kurumsal Yönetişim geniş bir ifadeyle bir kurumun yönetilmesini, idare ve kontrol edilmesini sağlayan yöntemleri ve hangi amaçlar için yönetildiğini ifade eden bir kavramdır.

Buna göre şirket sahipleri, yönetim kurulu, yöneticiler, uzmanlar, işçiler, sendikalar ve diğer başka paydaş gruplarının yetki ve sorumlulukları ile görevleri kurumsal yönetişimin ilgilendiği konularındandır.

Kurumsal yönetişim;

• Kurum amaçlarının belirlenmesini,
• Amaçlara ulaşmak için gerekli olan araçların seçilmesini ve
• Performansın ölçülmesini

sağlayan yapıyı ortaya koyar.

Ne demiştik yukarıda? Bizim davranışlarımız bu sistemi ya tutar ya da bozar. Eğer kurum amaçları yerine kendi çıkarlarımız için çalışırsak sistem bozulur. Doğru araçları seçmek yerine mesela bir yakınımıza torpil sağlamayı seçersek sistemi bozarız. Performansı ölçmez ya da hatalı ölçersek sistemi bozarız. Yalnız dikkat: Burada daha en başta doğru bir sistem kurulduğunu varsayıyoruz. Ya en başta hata yaptıysak? Onun cevabı da aşağıda gelecek.

Burada amaç ile hedef kavramlarını burada aynı anlamda kullanmıyoruz. Amaç nispeten uzun vadeli biraz daha soyut, hedef ise kısa — orta vadeli ancak daha somut durumları ifade ediyor. “Bu kurum neden var?” sorusuna verilen yanıt amacı ortaya koyar. Yatırımcılarına sürekli ve diğer yatırım araçlarına kıyasla tatmin edici bir oranda kar sağlamak amaç olabilir. Yıl sonunda 5 Milyon TL net kar açıklamak ise hedef diyebiliriz. Bu farka değindik çünkü özel bir konuda kısa bir süre faaliyet göstermesi için kurulmadığı sürece kurumları kısa vadeli hedefler özelinde sürekli ve/veya başarılı kılmak mümkün değildir.

Kurum yönetiminin karşılaştığı çok sayıda problemin kökeninde aslında zayıf bir kurumsal yönetişim yatmaktadır. Mesela, zayıf bir yönetim kurulu zayıf kurumsal yönetişim demektir ya da tam tersi de geçerlidir diyebiliriz. Kurumsal yönetişim ve kurumsal etik kavramları kurum şirket yönetimini desteklemek için gereklidir.

Yukarıda bahsettiğimiz kavramları kuruma kazandıracak olan da en başta kurumun sahipleri yani sermayedarlardır. Kurum sahipleri yönetim kurulunu belirler ve onlarda işin kuralları koyarak bu kuralları uygulayacak yöneticileri seçerler. Kuralları doğru koyacak dürüst, adil ve sorumluluk sahibi insanlara bu görevi vermezseniz elbette amaçlara ulaşmanız çok zor olacaktır. Dikkat edin hepsi zincirleme bir şekilde devam eden bir süreçten bahsediyoruz. Diyelim ki yönetim kurulu doğru seçilmiş insanlardan meydana geldi. Peki yönetim kurulunun seçtiği üst düzey yöneticiler sadece kendi primlerini gözetip kurum çıkarlarını göz ardı ediyorsa?

İşte dikkat etmemiz gereken nokta da budur: Kurumsal yönetişim kurumun her seviyesini ve kurumun her sürecini ilgilendiren birbiriyle bağlantılı ilişkileri kurgulamak ve bunları kurguladığı gibi yönettiğinden emin olmakla ilgilidir. Yani hem insan hem de sistem söz konusu olan.

En başta etik kuralları dikkate almaz, etik olmayan davranışları cezalandıracak gerçek bir sistem kurmazsak kurumun başarısızlığını garanti etmiş oluruz. Düşünün ülke olarak binlerce yasamız var. Ya bunları uygulayacak kimse olmasaydı? Böyle bir durumda huzurlu ve güvenli bir ortamdan bahsedebilir miydik? Yani kuralları koymak tek başına önemli değil, bunları uygulayacak doğru insanları da seçmek gerekiyor.

Kurumsal yönetişim kavramı meşruiyet konusunun doğrudan bir çıktısıdır. Bir işletmenin meşru olması ve kamunun gözünde meşru olarak kalmaya devam edebilmesi için yönetişimin kamunun beklentilerine ve paydaşların çıkarlarına uyumlu olması gerekir. Meşruiyet de yukarıda bahsettiğimiz gibi ancak etik kuralların hüküm sürdüğü bir sistemde mümkündür.

Bu kadar açıklamadan sonra şu soruyu daha rahat cevaplayabiliriz:

Kurumsal Yönetişim Neden Önemli?

Önemlidir çünkü bir kurumun nasıl faaliyet göstereceğini ve tüm paydaşların çıkarlarıyla nasıl uyum içinde çalışacağını belirleyen kuralları ve uygulamaları meydana getirir.

İyi bir kurumsal yönetişim finansal başarıyı ve sürdürülebilirliği sağlayan etik yani ahlaki — niyeti bozuk olmayan iş yöntemlerini uygulamamızı sağlar.

Yatırımcılar / sermayedarlar kuruma yatırdıkları paranın tıpkı bir gecede tüm değeri buhar olan bir kripto para gibi heba olmasını istemiyorlar. Kim ister ki? İşte kurumsal yönetimin asla ön planda bahsedilmeyen ancak gerçek var oluş sebebi de budur diyebiliriz.

Özetle Kurumsal Yönetişim Bize Ne Sağlar?

• Yatırımcıların para kaybetmesini önler. Kurumun finansal başarı şansını artırır.
• Kurumsal yönetişimi sağlam olan kurumlara yatırımcılar daha çok yatırım yapmak isterler. Neden? Paralarını kaybetme ihtimali daha az ve kazanç elde etme ihtimali daha yüksektir de ondan.
• Uyum güçlenir. Etik tarafı güçlü yöneticiler yasa ve diğer mevzuatla uyum içinde olmaya azami özeni gösterir.
• Şeffaflığı ve hesap verebilirliği artırır. Bu sihirli iki kelime performansın artırılması ve kurumun gerçek durumunu analiz edebilmek için kritik önemdedir.
• Kurum itibarını artırır. Güçlü bir kurumsal yönetişim sağlam karakter gibidir. Herkes sağlam karakterlileri sever.
• Doğru karar vermeyi kolaylaştırır. Güçlü bir kurumsal yönetişim doğru, kontrollü ve zamanlı bilgi akışı demektir. Bu da hızın çok önemli olduğu iş dünyasında kan gibi gerekli bir özelliktir diyebiliriz.

Umarım bu makaledeki bilgiler sizin için faydalı olmuştur.

Ağırlıklı olarak denetim konularında içerikler üretiyorum. Bununla birlikte, kariyer yolunda biz beyaz yakalılara yardımcı olabilecek konulara da değiniyorum. Denetim ve bağlantılı diğer konulardaki videolarımı ile diğer paylaşımlara ilk siz ulaşmak için aşağıdaki kanallardan da takibe almayı unutmayın:

YouTube➡️ @metinseren

Instagram ➡️ @metinseren

Tiktok ➡️ @metin_seren

Linkedin ➡️ linkedin.com/in/metinseren