What Avlan Lake Reveals — and the Silent Costs We Ignore

My first memory of witnessing human-driven change in nature came on a drive back from Ankara after a holiday. We crossed a bridge named after a branch of the Kızılırmak River. I looked down… where water should have been, there was only stone and sand. The river my father once nearly drowned in now lies still.

Deep waters, now a silent bed.

It was spring — the season when snowmelt should have been rushing to the sea. For the first time, I realized nature’s memory might be longer than mine.

Behind what I saw that day were dammed and diverted river flows, groundwater extraction for agriculture, changes in land use, and a steadily warming climate — all sharing responsibility for silencing the river’s voice.

Twenty-five years later, not with the family I was born into but the one I built, I was on a holiday drive when I saw the sign for Avlan Lake. On the navigation screen, it was still marked in blue — as if still full. But on the ground lay a wide, wind-swept plain.

As a child, I could only wonder. Today, technology lets me follow the currents of that wonder back to its source. I learned that Avlan Lake had cradled life in a hollow of Elmalı for thousands of years — until the late 1970s, when it was drained to make farmland. A 1950s geological report, prepared as part of a regional land study, had been wielded as “scientific proof”. The waters were channeled away. The lakebed emptied. The water diverted to Finike polluted the sea, even dulling the sweetness of its famous oranges.

Birds vanished. Reeds disappeared. Pastures dried; the buffalo could no longer graze. Fishing collapsed. The mild Mediterranean air turned harsh and continental. Seawater crept inland, salting orchards. With no birds to keep them in check, cedar bark beetles spread, stripping forests bare. Water scarcity became the new normal in Göltarla — a silence that spread wider each year.

Years later, attempts were made to bring the lake back. In rainy years, its surface shimmered again — almost as before.

Almost.

The lake’s fate was shaped by the emotions and attitudes of those around it: anxiety from the struggle to survive, fear born of scarcity, and the urge to turn a “swamp” into a “productive field.”

It reminded me of The Frog Choir, a story turned children’s book by Şubadap. In it, people annoyed by frogs singing at night drain a lake.

The frogs leave, mosquitoes flourish, and in chasing the frogs to another lake, the people learn: every life in nature is bound to another. Just like Avlan Lake — once nature’s delicate balance is broken, nothing that comes after is quite the same.

Behind humanity’s interventions lie more than emotions: there are the beliefs, habits, and short-sighted perspectives that shape them:

The inability to stay in the flow. The hunger for more. The fear of not being enough. Combined, they can unseat an entire ecosystem.

If we noticed these feelings — and learned to guide them — perhaps the balance where birds, plants, and people once thrived together might still be intact.

Science, too, played its part here. When our most trusted tool becomes a stamp to validate our emotions, it cannot pull us beyond them. Sometimes nature strikes back instantly — like a cat lifting its paw to scratch. But more often, it responds like a child whose life depends on us, bowing its head in silence.

One day, it simply chooses not to stay.

And what’s left is a quiet, deep emptiness — like a river that has forgotten how to flow, or a lakebed drained of its water.

Even if the water returns, we know the lives once built and shared by its waters — plants, animals, and people — will not return. And neither will the harmony they once held.

Dive Deeper

1. Drought Alarm in Antalya: Avlan Lake Has Vanished Once Again — Akdeniz Manşet (2023) A recent report highlighting how seasonal drought continues to threaten Avlan Lake, underscoring its fragile state and ongoing disappearance: https://www.akdenizmanset.com.tr/antalyada-kuraklik-alarmi-avlan-golu-bir-kez-daha-yok-oldu

2. Elmalı Plain and the Drainage of Avlan Lake — Turkish Wikipedia Offers a succinct overview of the lake’s history, geography, and the reasons behind its drainage: https://tr.wikipedia.org/wiki/Avlan_G%C3%B6l%C3%BC

3. “The Relationship Between Spatial Change of Avlan Lake and Surrounding Climate” — Marmara Geographical Review (2016) A scholarly article examining satellite data and climate records from before, during, and after the lake’s drying period. It highlights that while no direct climate impact was proven, the lake’s ecosystem balance was deeply disrupted: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/227375

4. Microecological Aftermath: Lake Avlan’s Drying Effects on Radial Tree Growth — Bioresources Journal (2022) A scientific study using dendrochronology (tree-ring analysis) and interviews to document the ecological consequences — forest decline, bird population drops, and frost effects — following the lake’s drying: https://bioresources.cnr.ncsu.edu/resources/lake-avlan-drainage-effects-on-radial-tree-growth-at-microecological-level/

5. Lake Avlan Has Completely Dried Up — Hürriyet Daily News (2021) English-language coverage discussing both climate factors and over-irrigation as drivers of the lake’s disappearance, particularly highlighting the impact on migratory birds and local water sources: https://www.hurriyetdailynews.com/lake-in-turkeys-south-completely-dries-up-168349

6. “Kurbağa Korosu” [The Frog Choir] — Şubadap Children’s Encyclopedia. Available at: https://ansiklopedi.subadapcocuk.org/index.php?title=Kurba%C4%9Fa_Korosu&mobileaction=toggle_view_desktop (in Turkish)

“Avlan Lake in 2021 — dried out under the weight of climate change and unsustainable irrigation. Photo by Hürriyet Daily News.”

Avlan Gölü ve Kurbağa Korosu — İnsan Müdahalesinin Sessiz Bedeli

Doğada insan eliyle olan değişimle ilk karşılaşmam, yıllar önce Ankara’ya bir bayram yolculuğu sırasında oldu. Köprünün üzerinden geçerken, Kızılırmak’ın bir kolunun adını taşıyan tabelayı gördüm. Aşağı baktım… suyun yerinde taş ve kum vardı. Babama sormuştum;

Nehir nerede?

Üstelik yaz bile değildi, normalde karların eriyip denizle buluştuğu bir ilkbahar günüydü. Babama bir zamanlar boğulma tehlikesi geçirtip derin denizde yüzmesini engelleyecek kadar çılgın akan bir nehrin bu hale gelmiş olmasına çok şaşırmıştım. Bu anıyı nedense hiç unutamadım. Mevsim ilkbahardı — karların eriyip denize ulaştığı zamanlar.

O gün gördüğüm manzaranın ardında; barajlarla kesilen akışlar, tarım için çekilen yeraltı suları, değişen arazi kullanımı ve iklimin giderek ısınması vardı — hepsi, nehrin sesini susturmakta ortak paya sahipti.

Yirmi beş yıl sonra, bu kez doğduğum değil, kurduğum aileyle yoldayken, Avlan Gölü tabelası çıktı karşıma. Gözüm tuhaf bitki örtülü geniş ovaya takıldı. Navigasyon ekranında burası hâlâ göl şeklinde işaretlenmişti — sanki hâlâ suyla doluymuş gibi.

Ama suyun yerinde, sessizliğe gömülmüş geniş bir ova uzanıyordu.

Çocukken sahip olmadığım ama bugün elimde olan bir imkân vardı: teknolojinin sağladığı erişim… Araştırınca öğrendim Avlan Gölü, Elmalı’da, çukur bir arazide binlerce yıldır yaşayan ama 1970’lerin sonunda, tarım alanı açma hevesiyle kurutulan bir göldü. 1950’lerde, bölgesel arazi çalışması kapsamında hazırlanan bir jeoloji raporu ‘bilimsel kanıt’ olarak kullanılmış, sular kanalla Başgöz Çayı’na oradan da Finike’ye aktarılmış, göl yatağı boşaltılmıştı.

Finike’ye boşaltılan su denizi kirletmiş, o meşhur portakallarının tadını bile bozmuştu.

Sonrasında kuşlar gitmiş, sazlıklar yok olmuş, otlaklar kuruduğu için mandalar otlayamaz olmuş, balıkçılık bitmişti. Mikroiklim değişmiş; Akdeniz’in yumuşaklığı yerini sert kara iklimine bırakmıştı. Deniz suyu karalara sızmış, bahçeler tuzlanmıştı. Göl kıyısında kuşlar gidince, sedir bitlerine gün doğmuş, sedir ormanlarını yiyip bitirmişlerdi. Göltarla’da susuzluk sıradan hale gelmişti. Yıllar sonra gölü yeniden canlandırma girişimleri oldu; yağışın bol olduğu dönemlerde yüzeyi suyla kaplanıp eski haline yaklaşır gibi oldu. Ama hiçbir şey, bir zamanlar olduğu gibi olamadı.

Gölün kaderini, civardaki insanların duyguları ve tutumları belirledi: geçim derdinin beslediği kaygı, yetersizlik hissinin büyüttüğü korku, “bataklık” sayılanı “verimli tarla”ya dönüştürme arzusu.

Bu hikâye, bana Şubadap’ın Kurbağa Korosu şarkısını hatırlattı. Aynı adla kitaplaştırılan bu öyküde, gece boyu şarkı söyleyen kurbağalardan rahatsız olan insanlar gölü kurutur. Kurbağalar başka bir göle göç edince sinekler çoğalır, insanlar sineklerden kurtulmak için kurbağaların peşine düşer. Sonunda, doğadaki her canlının birbirine bağlı olduğunu anlarlar. Tıpkı Avlan Gölü gibi…

Doğanın ince dengesi, bir kez bozuldu mu, yerine gelen hiçbir şey eskisinin yerini tutmaz.

İnsanın doğanın akışına müdahalesinin arkasında, sadece duygular değil; onlara eşlik eden tutumlar, inançlar ve tepkiler var. Akışta kalamama, doyumsuzluk, korku ve kaygı; kısa vadeli çıkarları önceleyen bakış açılarıyla birleştiğinde, bütün bir ekosistemi yerinden edebiliyor. Oysa bu duyguların farkına varıp, onları sağlıklı biçimde yönetebilseydik; kuşların, bitkilerin ve insanların birlikte yaşayabileceği o denge belki hâlâ korunuyor olacaktı.

Öte yandan, bu hikâyede bilimin de payı var. En çok güvendiğimiz bu araç, duygularımızı doğrulayan bir mühüre dönüştüğünde, bizi o duygunun dışına çıkaramaz. Doğa bazen, kötü davrandığımız bir kedinin patisini kaldırıp tırmalaması gibi anında karşılık verir. Ama çoğu zaman, yaşamını sürdürmesi bize bağlı olduğunu bilen çocuğumuzun sessizce boynunu bükmesi gibi, tepkisini içine atar.

Gün gelir, artık bizimle olmamayı seçer; geriye, akmayı unutmuş bir nehir ya da suyu çekilmiş bir göl yatağı gibi sessiz ama derin bir boşluk kalır — eskiden suyla paylaşılan bitkilerin, hayvanların ve insanların kurduğu hayatların geri dönmeyeceğini biliriz.

Daha Derine Dalmalar

1. Antalya’da kuraklık alarmı: Avlan Gölü bir kez daha yok oldu — Akdeniz Manşet, 2023. https://www.akdenizmanset.com.tr/antalyada-kuraklik-alarmi-avlan-golu-bir-kez-daha-yok-oldu
2. Elmalı Ovası ve Avlan Gölü’nün kurutulması — Vikipedi. https://tr.wikipedia.org/wiki/Avlan_Gölü
3. Avlan Gölü örneğinde ıslak alan kurutma girişimlerinin etkileri — Ankara Üniversitesi Peyzaj Mimarlığı Tezi, 2012. https://avesis.ankara.edu.tr/yonetilen-tez/096163d2-8b75-4d58-a5ea-a8ffbf7e45f3
4. “Kurbağa Korosu” şarkısı ve kitabı — Şubadap Çocuk Ansiklopedisi. https://ansiklopedi.subadapcocuk.org/index.php?title=Kurba%C4%9Fa_Korosu