Lastiklerin Geri Dönüşü Adına!

Araba lastikleri nasıl geri dönüşür? Ya da geri dönüşür mü? Önceki yazılarımızda bahsettiğimiz lastiklerin yakılarak yok edilmesi yöntemi, farklı yöntemlerin varlığının sorgulanmasına neden olmuştu.

Her yıl yaklaşık 1 milyar araba lastiği üretilmekle beraber yaklaşık 4 milyar lastiğin doğaya terk edildiği tahmin edilmektedir. Lastiklerin geri dönüştürülmemesi karbondioksit artışından, sineklerin üremesinin artmasına kadar doğaya birçok yan etkisi vardır. Bu nedenle araba lastiklerinin geri dönüştürülmesi, her geçen gün artarak önem kazanmaktadır.

Peki araba lastikleri dönüştürülüyor mu? Kauçuk üretiminin maliyeti nedeniyle, lastiklerin geri dönüşümü hem üreticiler açısından hem de doğa açısından önem arz etmektedir. Bu nedenle birçok araştırma sonucu olarak çeşitli yöntemler geliştirilmiştir. Bunlardan bazılarını şu şekilde sıralayabiliriz;

1. Doğrudan değerlendirme; hiçbir işlem geçirmeden ilkel yöntemlerle yapı malzemesi olarak kullanılabilir.

2. Malzeme olarak değerlendirme; bu yöntemde lastik ayrıştırılarak kullanıma sunulmaktadır.

3. Yeniden kaplama; bu yöntemde ise lastikler tekrar kullanıma sunulmak üzere kaplanmaktadır ve bu yöntem oldukça yaygın ve uygun fiyatlıdır.

4. Granül haline getirme; bu yöntemde ise lastiğe öğütme işlemi uygulanmaktadır.

5. Isıl değerlendirme; bu yöntemde lastik yakılarak ortaya çıkan ısı ve enerjinin kullanılması amaçlanmaktadır.

Bu konuyla ilgili olarak, bir lastik markası olan Michelin web sitesinden şöyle bir alıntı yapalım: “Karbon karası, gaz, yağ gibi maddeleri geri kazanmak amacıyla enviro adı verilen piroliz teknolojisi kullanıyor. Michelin ve Enviro birlikte geliştirdikleri piroliz teknolojisi sayesinde, ömrünü tamamlamış lastiklerin geri dönüştürülmesini sağlayarak doğaya katkıda bulunuyor.

Peki Türkiye lastiklerin geri dönüşümü noktasında nerede? Ülkemizde bu geri dönüşüm sorunu amacıyla kurulmuş bir dernek var. İsmi LASDER ve açılımı Lastik Sanayicileri Derneği. Amaçları ise, her geçen gün artan atık lastiklerle verimli bir geri dönüşüm sağlayabilmek. İşleyişleri ise şu şekilde; ilk olarak 81 ilde kullanım ömrünü tamamlamış lastikleri, lastik toplama araçlarıyla topluyorlar. Daha sonra dönüşüm tesislerine getirilerek çeşitli kamu kullanım alanlarında kullanılmak üzere geri dönüştürülüyorlar. Çocuk parkları, suni halı saha zeminleri, koşu ve yürüyüş alanlarının zeminlerinde bu geri dönüştürülmüş lastikler kullanılıyor.

Gülistan Çelik

Kaynakça:

michelin.com.tr

https://www.trt.net.tr/