De dag dat ik mezelf werd

Er was een tijd dat ik alles zou hebben gedaan om onder huishoudelijk werk uit te komen. Alles. Buikpijn simuleren. Opeens zeer geïnteresseerd raken in mijn huiswerk. Een ruzie uitlokken zodat de sfeer te gespannen was om het te bespreken. Als kind was schoonmaken het ergste wat je kon overkomen op een vrijdag, een misdrijf tegen de vrije tijd, een aanslag op de persoon die je probeerde te zijn.

Afgelopen vrijdag heb ik een afspraak met een vriend gecanceld om mijn kamer op te ruimen.

Ik herhaal: ik heb een afspraak met een vriend een vriend die ik graag zie, een mens van vlees en bloed gecanceld. Vrijwillig. Om mijn kamer op te ruimen.

En het ergste is: ik voelde me er goed bij.

Als kind van een jaar of tien begreep ik niet waarom volwassenen zo deden. Ze zaten op een vrije middag binnen terwijl de zon scheen. Ze weigerden spontaan mee te gaan omdat ze “nog wat moesten doen thuis.” Mijn vader was een voorbeeld van deze mentaliteit. Zaterdag was er altijd wat te doen. Of het nou de was, de kamer of de schuur, Ze belden vrienden af voor dingen die niemand dwong ze te doen. Niemand stond erbij te wachten. Er was geen deadline. En toch kozen ze ervoor.

Ik concludeerde dat volwassen worden iets met je deed wat je beter kon uitstellen.

De jonge ik zou de huidige ik niet herkennen. Hij zou me aankijken met dat specifieke blik van kinderen wanneer ze iets diep teleurstellends waarnemen bij een volwassene, niet verontwaardigd, maar bedroefd. Alsof hij ziet hoe iets in me is gestorven en er vriendelijk om rouwt.

Je had hem kunnen zien, zou hij zeggen. Het was vrijdag. Het was het weekend. Je had kunnen chillen.

Maar hier is wat de jonge ik niet begreep: een rommelige kamer lekt energie. Niet op een spirituele manier maar op een heel alledaagse manier. Je loopt er ‘s ochtends doorheen en er gebeurt iets kleins in je hoofd. Een murmeling. Een lichte weerstand. De dag begint al met een soort onderhuidse irritatie die je niet kunt plaatsen maar die er wel is, als statisch geluid op de achtergrond van alles wat je doet.

Opruimen is dus eigenlijk een daad van zelfrespect. Dat klinkt groter dan het is. Het is gewoon: ik wil dat mijn ruimte klopt met wie ik probeer te zijn.

En die vriend? Die begrijpt het. Want hij is ook volwassen. Hij heeft ook een kamer. Sterker nog hij heeft een eigen huis. Hij heeft ook weleens een vrijdag gecanceld voor iets wat van buitenaf bezien nergens op slaat maar van binnenuit volkomen logisch is.

Dat is misschien het meest verrassende aan volwassen worden: dat het niet alleen verlies is.

Je verliest de spontaniteit, ja. De zorgeloosheid. Het vermogen om ergens te zijn zonder al na te denken over de terugweg. Maar je krijgt er iets voor terug wat moeilijker te benoemen is, een soort eigenaarschap over je eigen leven. Het besef dat jij degene bent die bepaalt hoe je ruimte eruitziet, hoe je dag eruitziet, hoe je je voelt.

Als kind heb je dat niet. Als kind wordt voor je bepaald. En juist omdat het zo beperkt is, is elke minuut vrijheid heilig, en schoonmaken is diefstal.

Nu is schoonmaken een keuze. En een keuze voelt anders dan een verplichting, ook als het resultaat hetzelfde is.

Ik zat later die avond op mijn opgeruimde kamer. Het rook naar schone lucht en net-gewassen lakens. Alles had een plek. Ik kon nadenken zonder dat mijn blik ergens aan bleef haken.

Ik pakte mijn telefoon en stuurde mijn vriend een berichtje. Volgende week?

Nee, schreef hij terug. Ik moet dan ook eindelijk mijn kamer doen.

We zijn allebei verloren.