AK Parti kadroları: Siz hangi ara halkı “gariban” görmeye başladınız?

— Sizi seçip iktidara getiren halka hangi ara acımaya başladınız?

Bir milletvekili, halkı temsil eder. En azından teoride. Halkın içinden gelir, halkın diliyle konuşur, halkın derdiyle temas kurar. Temsil denen şey budur: yukarıdan bakmak değil, aynı hizada durmak.

Ama son dönemde iktidar cephesinden yükselen bazı cümleler, bu temsil fikrinin ciddi biçimde aşındığını düşündürüyor. Özellikle AK Parti Grup Başkanvekili Özlem Zengin’in emeklilerle ilgili yaptığı bir konuşmada kullandığı “gariban” ifadesi, bu dil değişiminin sembolik bir örneği hâline geldi.

“Gariban” kelimesi tek başına masum gibi durabilir. Ama bağlamı önemlidir. Bir siyasetçinin, kendisine oy veren geniş bir toplumsal kesimi “garibanlar” diye tarif etmesi, farkında olarak ya da olmayarak şu mesajı üretir:

“Ben başka bir yerdeyim, siz başka bir yerde.”

Üstelik burada konuşan kişi sıradan bir politik figür değil; hukukçu kimliği olan, kelimelerin anlamını, çağrışımını ve kamusal etkisini en iyi bilmesi gereken bir isim. Hukuk, özü itibarıyla dilin hassasiyeti üzerine kurulu bir alanken, kullanılan kelimelerin toplumda nasıl bir hiyerarşi ve mesafe ürettiğini görmemek mümkün değil.

Oysa temsil ilişkisinde “gariban” diye tanımlanan bir kitle olmaz. Yurttaş olur. Hak sahibi olur. Eşit olur. Siyasetçinin görevi acımak değil; anlamak, eşitlenmek ve sorumluluk almaktır.

Bu tekil bir gaf mı? Keşke öyle olsaydı.

Aynı siyasetçinin, gözaltında ve cezaevlerinde “çıplak arama” iddiaları gündeme geldiğinde kullandığı dil de benzer bir yerden konuşuyordu. Kadınlar “bize bunu yaptılar” derken, verilen cevap “abartılıyor”, “hemen şikâyet etmiyorlar”, “istismar ediliyor olabilir” çizgisindeydi. Yani yine aşağıdan gelen deneyim değil, yukarıdan bakan bir devlet refleksi esas alındı. Mağdurun sözü değil, sistemin konforu korundu.

Bir başka örnekte, toplumda derinleşen yoksulluk eleştirileri karşısında kurulan cümle şuydu:

“Utanmıyoruz, gurur duyuyoruz.”

Geçinemeyen emekliler, borçla yaşayan aileler, gelecek kaygısı taşıyan gençler varken, bu cümle sadece bir savunma değil; halkın yaşadığı gerçeklikle duygusal bağın koptuğunu gösteren bir eşik gibiydi. Çünkü burada utanç ya da sorumluluk duygusu değil, eleştiriden rahatsız olmayan bir memnuniyet dili vardı.

Ve son olarak, insanlık tarihinin en büyük soykırımlarından biri olan Holokost hakkında bile, “şu an politik olarak uygun değil, gösterilmemeli” minvalinde yapılan açıklamalar… Bu da artık sadece halktan değil, evrensel hafızadan da kopan bir siyaset diline işaret ediyordu.

Bütün bu örnekler yan yana geldiğinde ortaya tek tek gaflardan değil, bütünlüklü bir tablodan söz etmek gerekiyor: Yukarıdan konuşan, aşağıyı temsil ettiğini unutan, halkı özne değil nesne gibi gören bir siyaset dili.

Asıl soru tam da burada başlıyor:

Siz hangi ara halkı “gariban” görmeye başladınız?

Sizi seçip iktidara getiren halka hangi ara acımaya başladınız?

Çünkü halk, acınacak bir kitle değil.

Halk, iktidarın kaynağıdır.

Bir siyasetçi, halkın yerine kendini merkeze koymaya başladığında, temsil bitmiş olur. Geriye sadece yönetme iddiası kalır. Temas değil, mesafe kalır. Aynı hiza değil, yukarıdan bakış kalır.

Milletin vekili, millete benzemeyi bıraktığı anda, aslında en temel vasfını da kaybetmiş olur: temsil etme vasfını.

Ve artık bu soru doğrudan sorulmalıdır:

Sayın Erdoğan, partinizi temsil eden vekillerin dili ve tutumu buysa, bu temsil biçimiyle seçimi nasıl kazanmayı düşünüyorsunuz?

Melike Balkın Karakaya

Ünvan: Gariban Değil

siyaset #demokrasi #temsil #hukuk #etik #toplum #yoksulluk #dil #kamuhafızası #garibandeğil