Emoties, Helpend of Niet?

Tegenwoordig worden we doodgegooid met mensen die het goede leven leven (LOL). Ze laten geen moment voorbij gaan zonder hun ontbijt te delen op sociale media, te vertellen dat ze net een prachtige leerzame yogareis achter de rug hebben, uiteraard voorzien van het nodige ondersteunende fotomateriaal, of zichzelf te fotograferen naast een Lamborghini die niet van hun is, maar wel geparkeerd staat in de oliestaat waar zij toevallig op vakantie zijn om te genieten van ongelimiteerde luxe.

Is dat erg? Nee, dat moeten ze lekker zelf weten. Moeten we ons er druk om maken? Nee, ook niet. Doen we dat? Reken maar! Door de overdaad aan geweldigheid (is dat een woord?) waarmee we lastiggevallen worden hebben we steeds meer het idee dat dit de standaard is. We meten onszelf eraan af, en als we niet aan dit Instabeeld voldoen dan vinden we nog steeds dat we er recht op hebben (waarom weet niemand). Aan de andere kant kan het zo zijn dat we ons enorm ongelukkig prijzen omdat we denken dat we nooit aan dit beeld zullen voldoen en we daarom in principe een waardeloos leven leiden. Als je dan ook nog eens een fixed mindset hebt dan wordt de rode loper naar ellende voor je uitgerold.

Maar is een ellendig gevoel of een negatieve emotie iets waar we ons verdrietig over moeten voelen? Nou dat kan natuurlijk. Je kunt gaan zitten piepen in je comfortabele hoekje. Dan verandert er niets en blijf je klagen over je miserabele situatie en voor je het weet zit je in een neerwaartse spiraal die jou steeds weer bevestigt in je ellendigheid. Klinkt aantrekkelijk hè?

In feite is een negatieve emotie een prachtig signaal dat er werk aan de winkel is. Maar we zijn makkelijk, we hebben geen zin om moeite te doen, we willen niet denken aan het ongemak dat met groei gepaard gaat, we zitten heerlijk in onze comfortzone en we zien alleen de eindstreep en de oneindige roem. Wil je dus iets bereiken dan pak je dat signaal met beide handen vast en je laat het niet meer los. Je omarmt het proces en beseft dat er werk aan de winkel is. Denk je dat de mensen die 20 miljoen op de bank hebben dit een keer bij toeval ‘s nachts gestort hebben gekregen en dat er vervolgens nooit meer een haan naar heeft gekraaid? Denk je dat fitte mensen een calisthenicsboek onder hun kussen leggen en elke dag opstaan met een nog strakkere sixpack? Nee, zij hebben er keihard voor gewerkt, en doen dat nog steeds elke dag. Op hun werk, in de gym, thuis, waar dan ook. Niets komt vanzelf. Je zult 100 keer onderuit gaan, je zal terugvallen hebben, er zullen uitdagingen zijn waarvan het je gaat duizelen, maar de vraag is: Hoe ga je hier mee om? Heb je een fixed mindset of geloof je in een groeimindset?

Maar hoe dan? Nou eerst een voorbeeld. Howard Schultz, de man achter Starbucks (je weet wel, die retedure koffie waarop ze steevast je naam verkeerd noteren) kwam uit een arme wijk en had als droom zijn eigen koffiezaak te openen. Maar niet zomaar koffiezaken, hij wilde koffiewinkels creëren die fungeerden als sociale ontmoetingsplaatsen, geïnspireerd door de Italiaanse koffiehuizen. Toen Schultz zijn idee presenteerde aan Starbucks, waar hij inmiddels in dienst was, werd hij niet serieus genomen. De kleine keten die in Seattle huisde, zag zichzelf als een koffieleverancier en niet als koffiehuis. Hierop verliet hij Starbucks en startte zijn eigen koffiehuis naar Italiaans voorbeeld: Il Giornale. Investeerders waren sceptisch en geloofden niet dat een koffiehuis zou slagen in Amerika. Daardoor waren er beperkte financiële middelen en was het altijd een gevecht om zijn hoofd boven water te houden. Toch bleef Schultz geloven in zijn visie, dus hij zette door. Op een zeker moment kwam hem ter ore dat Starbucks te koop was. Daarvoor had hij nog meer kapitaal nodig en moest hij de sceptici overhalen om met hem in zee te gaan. Uiteindelijke lukte het hem en bouwde hij, uiteraard met de nodige tegenslagen, het merk op zoals iedereen het nu kent (en als je het niet kent, dan woon je waarschijnlijk onder een steen).

Als je het begin van het verhaal leest dan had hij niet echt de wind in de rug, zijn plan was revolutionair (en dat vinden mensen nu eenmaal spannend) en best hoog gegrepen. Hij had heel snel kunnen zeggen, zie je wel, ik kan het niet, ze snappen me niet, ik heb het geld niet, ik stop ermee. Maar dat deed hij niet. Hij hield vast aan zijn visie en zijn “Why.” Hij accepteerde de pijn die hij onderweg tegenkwam en overwon het, keer op keer.

Kijk het is eigenlijk vrij simpel. Je kunt problemen ontkennen en ze vervangen voor tijdelijke pieken, zoals het kopen van een nieuwe laptop, de nieuwste oordopjes of een heerlijke hamburger van restaurant de Gouden Bogen. Dit maakt je tijdelijk gelukkig maar bestendigt jouw probleem of uitdaging. Het laten bestaan van het probleem maakt je ongelukkig want het is er en het blijft er als je niets doet. Als je problemen blijft ontkennen dan is er een kans dat je in een steeds negatievere spiraal komt en tot overmaat van ramp bevestig je elke keer je eigen negatieve gedachten. Dus ga je een nieuwe laptop kopen of pak je het probleem bij de kladden en fix je het gewoon? Lukt het niet, dan heb je weer een manier gevonden die niet werkt en ben je op weg naar een nieuwe manier om je probleem op te lossen.

“We worden het gelukkigst van het oplossen van een probleem of een moeilijke situatie. Een tijdelijke piek doet je alleen maar weer verlangen naar een volgende tijdelijke piek.”

Maar hoe doe je dat dan als je vastzit in een fixed mindset? Dat is gerust niet eenvoudig, maar we moeten een beetje pijn leren leiden om tot geluk te komen. Leer jezelf kennen, stel vragen en reflecteer op jezelf. Vind je dat moeilijk, ga deze verkenningstocht dan aan met iemand die je vertrouwt. Onderzoek jezelf en probeer te ontdekken wat je helpende en niet-helpende gewoontes zijn. Als bijvoorbeeld paniek jouw eerste emotie is bij het tegenkomen van een uitdaging en deze paniek ervoor zorgt dat je blokkeert en het probleem laat bestaan, dan is dat iets waar je iets mee kunt. Gebruik je de paniek om te vluchten of gebruik je deze emotie als brandstof? Vlucht je, dan zal de volgende keer hetzelfde gebeuren. Wordt het je rocketfuel dan zal je in de toekomst problemen elke keer het hoofd kunnen bieden. Hier bewust mee aan de slag zijn is enorm helpend. Verander langzaam de niet-helpende gewoontes, en versterk je helpende gewoontes. Als je geneigd bent om de handdoek in de ring te gooien, begin dan eens elke dag iets kleins te doen waar je geen zin in hebt, bijvoorbeeld het uitruimen van de vaatwasser, het opmaken van je bed, het buitenzetten van de container of het onkruid wieden in je tuin. Als is het maar een minuut per dag. Doe het alsof je het leuk vindt, en je zult merken dat je er steeds gemakkelijker mee omgaat. Je traint jezelf naar een growth mindset. Als iets moeilijk is bedenk dan dat je het “nog” niet kunt (Carol Dweck) in plaats van dat je het niet kunt. Je hebt dus invloed! Pak die invloed en maak je leven mooi! Je weet dat je het kan.

De conclusie is dat emoties zeker helpend kunnen zijn, als je ze maar op de juiste manier verwerkt, met een growth mindset. Neem tijd en reageer of beslis niet vanuit een emotie, maar vanuit de waarden die voor jou belangrijk zijn. Dan zal je een emotie veel sneller om kunnen buigen naar een helpende gedachte en maak je stappen vooruit!

Lees ook:

• Sleutels tot Succes
• Bepaal Je Eigen Geluk
• Een Beetje Pijn Is Fijn, Voor Jezelf…
• De Beste Les
• De Docent: Motivator of Inspirator
• De Gouden Weken: Maken of Breken
• Aardig of Rechtvaardig
• Ouders: Bellen of Uitstellen