Weken worden maanden, maanden worden stilte. Hoe we de zorgcrisis doorbreken.

Wachtlijsten in de zorg zijn geen natuurverschijnsel. Het is het resultaat van keuzes. En dus kunnen we ze oplossen.

Door Faouzi Achbar

Je belt de huisarts. Doorverwijzing.

Je belt de specialist. Wachtlijst.

Je belt de GGZ. Wachtlijst.

Je belt het wijkteam. We bellen u terug.

Weken worden maanden. Maanden worden stilte.

En ondertussen? Ondertussen wacht je. Met je klachten. Met je zorgen. Met de wanhoop die langzaam oploopt wanneer je ziet dat je kind dringend hulp nodig heeft, maar simpelweg nergens terechtkan. Elke dag dat je moet wachten, voelt als een maand. De problemen verdwijnen niet door stilte; ze stapelen zich alleen maar op.

Dit is de rauwe, onverteerbare realiteit voor te veel Rotterdammers.

Nummer één (waar je de laatste wilt zijn)

Niet zo heel lang geleden stonden we in de regio Rijnmond op nummer één. We hadden de langste wachttijden van heel Nederland in de specialistische GGZ. Nummer één. In iets waar je absoluut, onder geen enkel beding, nummer één in wilt zijn.

En de pijn zit niet alleen in de GGZ. Het systeem kraakt in de volle breedte.

Kijk naar de Jeugdzorg? Wachtlijsten.

Kijk naar de Wmo-ondersteuning? Een explosief groeiende vraag, tegenover een krimpend aanbod.

Kijk naar de huisarts? In sommige Rotterdamse wijken is er simpelweg geen vaste huisarts meer te vinden.

En de vooruitzichten liegen er niet om. In 2026 — over twee jaar al — komen we naar verwachting 4.000 zorgmedewerkers tekort in deze regio. In 2032 loopt dat tekort op naar 10.000.

“Laat die cijfers even landen. Dit is geen rimpeling in het water, dit is een vloedgolf die op ons afkomt als we weigeren het roer om te gooien.”

Een wachtlijst is geen natuurverschijnsel

Als bestuurder kun je dan twee dingen doen. Je kunt naar Den Haag wijzen, je schouders ophalen en zeggen dat we er niets aan kunnen doen. Of je grijpt in.

Ik kies voor dat laatste. Want wachtlijsten zijn geen natuurverschijnselen waar we als samenleving lijdzaam op hoeven te wachten, zoals een regenbui. Ze zijn het gevolg van systeemkeuzes. Van marktwerking die is doorgeslagen. Van concurrentie tussen zorgaanbieders, in plaats van samenwerking.

En omdat wachtlijsten het gevolg zijn van keuzes, kun je ze ook veranderen met andere keuzes.

De belangrijkste keuze? Investeren in preventie. In een ijzersterke sociale basis. We moeten wijkteams de ruimte, het mandaat en de tijd geven om écht naast mensen te staan. We moeten de schotten tussen instanties wegslaan en zorgaanbieders dwingen om samen te werken, in plaats van te concurreren om de ‘makkelijkste’ cliënten. We moeten mensen helpen vóórdat de situatie escaleert en medisch wordt, niet pas als het eigenlijk al te laat is.

Het bewijs dat het kan

Dat dit geen loze theorie is, hebben we in Rotterdam inmiddels bewezen.

We weigerden de GGZ-wachtlijsten langer te accepteren. We hebben de grote GGZ-partijen samen aan één tafel gezet. We eisten dat ze regionale verantwoordelijkheid namen, in plaats van naar elkaar te blijven wijzen. We richtten een ‘transfertafel’ op: een centrale plek waar complexe dossiers niet meer over de schutting werden gegooid, maar waar direct werd gekeken: wie heeft er nu plek voor deze patiënt?

Het resultaat? We zakten van plek 1 naar plek 14 in één jaar tijd.

Dat bewijst dat de overheid wel degelijk regie kan én moet pakken. Maar we zijn er nog lang niet. Eén succesvolle interventie is nog geen gezond zorgsysteem.

De zorg moet terug naar de basis

Zorg moet dichtbij zijn. Het moet begrijpelijk zijn. Het moet voor elke Rotterdammer, ongeacht postcode of portemonnee, direct toegankelijk zijn. De hulp moet klaarstaan in de wijk, en niet pas beschikbaar komen op het moment dat je al volledig bent vastgelopen.

Geen lange wachtlijsten in de zorg. Voor mij is dat geen wensdroom of vergezicht voor over tien jaar. Dat is een keiharde opdracht voor nu.

Want een stad die haar kwetsbaarsten in de kou laat wachten, is geen sterke stad. Rotterdam maak je niet alleen. Rotterdam maken we samen.

Faouzi Achbar is Wethouder Welzijn, Samenleven, Sport en Digitale Inclusie in Rotterdam, en lijsttrekker voor DENK Rotterdam voor de gemeenteraadsverkiezingen van 2026. Hij strijdt voor een stad waar de zorg toegankelijk, laagdrempelig en menselijk is.